Миләүшә Гыйзәтова: “Профсоюз ул бердәм гаилә”

Соңгы елларда кайбер учреждениеләрдә профсоюзларның әһәмияте кими дигән фикерләр яңгырый. Әмма Балтач үзәк район дәваханәсендә хәл бөтенләй башкача: биредә профсоюз — формаль структура гына түгел, ә коллективның реаль терәге, көндәлек эшләүче система. Монда ул кешеләрне берләштерә, яклый һәм ышаныч тудыра. Ни өчен медицина хезмәткәрләре профсоюзны сайлый? Аның көче нәрсәдә? Бу хакта без профсоюз оешмасы рәисе Миләүшә Фәрдәт кызы Гыйзәтова белән җентекләп әңгәмәләштек.

— Миләүшә Фәрдәт кызы, бүгенге көндә профсоюзның асылы нәрсәдә дип саныйсыз? Ни өчен ул һаман да актуаль булып кала?

— Профсоюз — ул, иң беренче чиратта, кешеләрне берләштерүче, аларны яклаучы һәм бер максатка туплаучы иҗтимагый институт. Аның төп асылы — хезмәткәрләрнең социаль-хезмәт хокукларын системалы рәвештә яклау һәм аларга реаль ярдәм күрсәтү. Бүгенге тормышта һәр кеше дә законнарны, үз хокукларын тулысынча белеп бетермәскә мөмкин. Өстәвенә, медицина өлкәсендә эшләүче белгечләрнең хезмәте аеруча катлаулы һәм җаваплы, алар еш кына үзләрен түгел, ә пациентларны беренче урынга куя.
Шушы шартларда профсоюз хезмәткәр өчен яклау механизмына әверелә. Без юридик киңәш тә бирәбез, эш процессында килеп чыккан аңлашылмаучанлыкларны да хәл итәргә булышабыз, кирәк булганда җитәкчелек белән сөйләшүләрдә арадашчы ролен дә үтибез. Әмма иң мөһиме — без кешене ялгыз калдырмыйбыз. Профсоюз — ул ышаныч мохите, ә ышаныч булганда гына коллектив нык була.

— Сез җитәкләгән профсоюз оешмасының бүгенге масштабы нинди? Аның көче нәрсәдә күренә?

— Безнең профсоюзда бүген 280ләп  кеше исәпләнә, һәм бу — 100 процент дигән сүз. Ягъни дәваханәдә эшләүче һәр хезмәткәр диярлек профсоюз әгъзасы булып тора. Бу безнең өчен бик зур күрсәткеч, чөнки ул коллективның безгә булган ышанычын чагылдыра. Безнең көч — нәкъ менә шул бердәмлектә. Кеше профсоюзга формаль рәвештә генә керми, ул аның реаль файдасын күрә. Без һәр мөрәҗәгатькә игътибар белән карыйбыз, формаль җаваплар белән чикләнмибез. Кешеләр безгә ышанып килә икән — димәк, без дөрес юнәлештә эшлибез. Моннан тыш, тулы әгъзалык безгә системалы рәвештә эшләргә, һәр хезмәткәрне колачларга мөмкинлек бирә.

— Профсоюзга иң еш нинди сораулар белән мөрәҗәгать итәләр? Бу эш никадәр катлаулы?

— Мөрәҗәгатьләр бик күптөрле. Иң еш очрый торганнары — хезмәт мөнәсәбәтләренә кагылышлы мәсьәләләр: эш вакыты, ял көннәре, хезмәт өчен түләү, өстәмә гарантияләр. Шулай ук юридик ярдәм сорап килүчеләр дә бар. Кайчак конфликтлы ситуацияләрне хәл итәргә туры килә, бу инде бик нечкә һәм зур җаваплылык таләп итә торган эш. Без һәр очракны аерым карыйбыз, кеше хәленә керергә тырышабыз. Кайчак мәсьәлә бер сөйләшү белән хәл ителә, ә кайчак озак вакытлы эш таләп ителә. Әмма без беркайчан да проблеманы игътибарсыз калдырмыйбыз. Моннан тыш, без профилактик эшкә дә игътибар бирәбез — аңлату, консультацияләр үткәрү ярдәмендә күп кенә мәсьәләләрне алдан ук булдырмаска тырышабыз.

— Сезнең эшегездә дәвамчанлык нинди роль уйный?

— Бу безнең өчен бик мөһим. Үзәк район дәваханәсе профсоюзы оешмасы рәисе булып 2004 елга кадәр 20 ел дәвамында Ләлә Гәрәева эшләде. Ул профсоюз эшенә ныклы нигез салды, коллективта ышаныч булдырды, кешеләрне берләштерде. 2004нче елдан алып 2025нче елга кадәр профсоюзны Алия Фәмиева җитәкләде. Үткән елдан алып бу эшне мин дәвам итәм. Әлбәттә, заман үзгәрә, таләпләр арта, әмма төп кыйммәтләр — кешеләргә ярдәм итү, гаделлек, бердәмлек — үзгәрешсез кала. Без бу традицияләрне саклап кына калмыйбыз, ә аларны үстерәбез дә. Бу дәвамчанлык безгә тотрыклылык бирә һәм яңа бурычларны ышаныч белән хәл итәргә мөмкинлек тудыра.

— Дәваханә җитәкчелеге белән мөнәсәбәтләр ничек корылган? Каршылыклар булганда ничек хәл итәсез?

— Безнең эш социаль партнерлык принципларына нигезләнә. Бу — иң нәтиҗәле юлларның берсе. Без каршылыкка бару юлын түгел, ә диалог юлын сайлыйбыз. Барлык мәсьәләләрне дә сөйләшү, фикер алышу аша хәл итәргә тырышабыз. Әлбәттә, төрле ситуацияләр була, фикер каршылыклары да очрый. Әмма без һәрвакыт хезмәткәрләр мәнфәгатьләрен яклыйбыз, шул ук вакытта учреждениенең тотрыклы эшләвен дә истә тотабыз. Иң мөһиме — конструктив мөнәсәбәт һәм үзара хөрмәт.

— Күпләр профсоюз эшен бары тик бәйрәмнәр, чаралар белән генә бәйли. Бу фикер ни дәрәҗәдә дөрес?

— Бу — профсоюз эшенең бер өлеше генә, һәм ул күбрәк күренеп тора торган ягы. Без, әлбәттә, мәдәни чаралар оештырабыз: бәйрәмнәр үткәрәбез, юбилярларны котлыйбыз, коллективны берләштерүче очрашулар уздырабыз. Бу кешеләргә уңай эмоцияләр бирә, эштән тыш аралашу мөмкинлеге тудыра. Ләкин безнең төп эш — ул көндәлек, системалы хезмәт. Документлар, сөйләшүләр, хокукларны яклау, аңлату эше — болар барысы да зур көч һәм вакыт таләп итә. Шуңа күрә профсоюз — ул тышкы яктан күренгән чаралар гына түгел, ә эчтәлеге ягыннан бик җитди эш.

— Коллективта уңай мохит булдыруда профсоюзның роле нинди?

— Коллективтагы мораль-психологик климат бик зур әһәмияткә ия. Әгәр кешеләр үзләрен якланган итеп тоя икән, алар эшләрен дә ышаныч белән башкара. Без коллективта дустанә мөнәсәбәтләр саклансын өчен тырышабыз. Уртага салып сөйләшү, бер-береңә ярдәм итү, уртак чараларда катнашу — болар барысы да коллективны ныгыта. Нәтиҗәдә, бездә үзара аңлашу, ярдәмләшү һәм ихтирам мохите формалаша.

— Сәламәтлекне ныгыту һәм спорт юнәлешендә нинди эшләр алып барыла?

— Сәламәт яшәү рәвеше — безнең эшчәнлекнең мөһим өлеше. Без даими рәвештә спорт чаралары үткәрәбез: чаңгы ярышлары, волейбол, футбол, велогонкалар. Бу чаралар хезмәткәрләрне актив тормышка җәлеп итә, аларның сәламәтлеген ныгыта. Моннан тыш, санаторий-курорт дәвалануы да зур әһәмияткә ия. Ташламалы юлламалар ярдәмендә хезмәткәрләр үз сәламәтлекләрен кайгырта ала. Мәсәлән, пандемия вакытында 10 хезмәткәребез сертификат буенча республика ял йортларында булып кайтты. Бу — профсоюзның реаль, күренеп торган ярдәме.

— Бүгенге көндә профсоюз алдында нинди төп бурычлар тора?

— Иң мөһиме — кешеләрнең ышанычын саклау һәм аны аклау. Без хезмәт шартларын яхшырту, социаль гарантияләрне ныгыту, хезмәткәрләрнең хокукларын яклау өстендә эшлибез. Шулай ук без яшь белгечләр белән эшләүгә зур игътибар бирәбез. Аларга профсоюзның кирәклеген аңлату, активлыкка җәлеп итү — безнең бурыч. Чөнки профсоюзның киләчәге нәкъ менә яшьләр кулында.

— Сезнең өчен шәхсән профсоюз нәрсә ул?

— Минем өчен профсоюз — ул һөнәри эш кенә түгел, ул — кешеләр өчен җаваплылык. Һәр мөрәҗәгать артында — аерым язмыш, аерым тарих тора. Безнең бурыч — кешеләрне ишетү, аңлау һәм мөмкин булганча ярдәм итү. Иң зур бәя — ул кешеләрнең рәхмәте. Әгәр кеше безнең ярдәмне тоеп, канәгать кала икән — димәк, без үз эшебезне дөрес башкарабыз.

Балтач үзәк район дәваханәсендә профсоюз — ул формаль структура гына түгел, ә кешеләрне берләштерүче, яклаучы һәм ышаныч тудыручы көч. Нәкъ менә шушы бердәмлек медицина хезмәткәрләренә катлаулы шартларда да ышаныч белән эшләргә мөмкинлек бирә.